TÜRKLERİN İSLAMİYET'İ KABULÜ VE İLK TÜRK İSLAM DEVLETLERİ
1. Türklerin İslamiyet'i Kabulü
Türklerin İslamiyet ile tanışması, 7. yüzyılda başlayan Arap fetihleri sırasında gerçekleşmiştir. İslamiyet'in Türkler arasında yayılması ise uzun bir süreç içerisinde olmuştur. Türklerin İslamiyet'i kabulünde en önemli dönüm noktası Talas Savaşı (751) olarak kabul edilir. Bu savaşta Türkler, Çinlilere karşı Müslüman Arapları desteklemişlerdir.
Türklerin İslamiyet'i Kabul Etmesinin Nedenleri
- İslamiyet'in Türk gelenekleriyle uyumlu olması: Tek tanrı inancı, ahiret inancı, temizlik kuralları gibi konularda Türk inanışlarıyla benzerlikler taşıması
- Ekonomik ve siyasi nedenler: Ticaret yollarının kontrolü ve İslam dünyasıyla ilişkilerin geliştirilmesi arzusu
- Türk tüccarların İslam ülkeleriyle ticari ilişkileri
- Türk boylarının İslam topraklarına göç etmesi
- Mutasavvıf dervişlerin (Horasan erenleri) İslamiyet'i yayma çabaları
Türklerin İslamiyet'i kabulü, kitleler halinde gerçekleşmiştir. İlk olarak Karahanlı Hükümdarı Satuk Buğra Han 940 yılında Müslüman olmuş ve İslamiyet'i resmi din olarak kabul etmiştir. Daha sonra Oğuz Türklerinin lideri Selçuk Bey ve boyu İslamiyet'i kabul etmiştir.
Türklerin İslamiyet'i kabulü, Türk tarihinde yeni bir dönemin başlangıcı olmuştur. Bu süreç sonrasında Türkler, İslam medeniyetinin en önemli temsilcileri haline gelmişlerdir.
2. İlk Türk-İslam Devletleri
Karahanlılar (840-1212)
İslamiyet'i kabul eden ilk Türk devletidir. Satuk Buğra Han döneminde (940) İslamiyet resmi din olarak kabul edilmiştir. Kaşgar, Balasagun ve Semerkant önemli merkezleriydi. Bilim, sanat ve edebiyat alanında önemli gelişmeler yaşanmıştır. Yusuf Has Hacib'in "Kutadgu Bilig" ve Kaşgarlı Mahmud'un "Divan-ı Lügati't-Türk" adlı eserleri bu dönemde yazılmıştır.
Gazneliler (963-1187)
Afganistan'ın Gazne şehrinde kurulmuştur. Sultan Mahmut döneminde en güçlü dönemini yaşamıştır. Hindistan'a 17 sefer düzenleyerek İslamiyet'in bölgede yayılmasını sağlamıştır. Bilim ve sanat alanında önemli gelişmeler yaşanmış, Firdevsi, Biruni ve İbn-i Sina gibi bilim insanları bu dönemde yaşamıştır.
Büyük Selçuklu Devleti (1040-1157)
Tuğrul Bey tarafından kurulmuştur. Dandanakan Savaşı (1040) ile Gaznelileri yenerek bağımsızlıklarını ilan etmişlerdir. Sultan Alparslan döneminde Malazgirt Savaşı (1071) ile Bizans'ı yenerek Anadolu'nun kapılarını Türklere açmıştır. Melikşah döneminde en geniş sınırlarına ulaşmıştır. Bu dönemde Nizamülmülk vezirlik yapmış ve Nizamiye Medreseleri kurulmuştur.
Türkiye Selçuklu Devleti (1077-1308)
Devamını okumak için üye ol!
Ücretsiz kayıt olarak tüm konu anlatımlarına eriş.