MAARİF MODELİ2026-2027

10. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Konuları

10. sınıfın temaları Sözün Ezgisi, Kelimelerin Ritmi, Dünden Bugüne ve Nesillerin Mirası'dır. Bu temalarda koşuk, koşma, türkü ve masal; gazel, kaside ve saf şiir; destan, mesnevi ve fabl; Dede Korkut hikâyesi, Tanzimat şiiri ve Millî Edebiyat hikâyesi okunur. Dil bilgisi tarafında isim, sıfat, zamir, edat, bağlaç, zarf ve fiil çalışılır.

Tema
4
Öğrenme çıktısı
64
Haftalık ders
5 saat
YKS'de (yılda)
TYT ≈0,8 · AYT ≈15,6

10. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Konuları ve öğrenme çıktıları

4 tema, 64 öğrenme çıktısı. Çıktılar MEB'in programdaki resmî ifadesidir; altındaki süreç bileşenleri öğrencinin bu çıktıda neyi yapabilmesi gerektiğini adım adım söyler.

1. Tema43 ders saati · 16 çıktı

Sözün Ezgisi

Bu temada Türk dili ve edebiyatının sözlü kültür ürünlerinden hareketle dilin zenginliği ve ahengi vurgulanmak istenmektedir. Türk kültürünün farklı yönlerini yansıtan bir yelpaze içerisinde sözün müziğe yaslanan yönünün ortaya çıktığı örneklerle sözlü geleneği keşfetmek, kültürel zenginliği anlamak ve değerlendirmek amaçlanmaktadır. Okuma metinleri, türkü ve koşuk türlerinden seçilir. Dinleme/izleme metni olarak da bir masal ele alınır. Bu metinler incelenir ve başka türlerden ara metinlerle karşılaştırılarak tarihî süreç içerisinde edebî eserlerdeki değişim ve dönüşüme yönelik çıkarımlar yapılır. Bunun için ara metin olarak koşma ve ninni türleri kullanılır. Konuşma becerisi kapsamında öğrencilerden bir şiir dinletisi hazırlamaları ve yazma performansı olarak dinlediği/izlediği masalı film şeridi hâline getirmeleri istenir.

Öğrenme çıktıları

  1. TDE1.1/10.1“Sözün Ezgisi” temasında ele alınan metinlerde dinleme/izlemeyi yönetebilme

  2. TDE1.2/10.1“Sözün Ezgisi” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme

  3. TDE1.3/10.1“Sözün Ezgisi” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme

  4. TDE1.4/10.1“Sözün Ezgisi” temasında ele alınan metinlere yönelik dinleme/izleme sürecini değerlendirebilme

  5. TDE2.1/10.1“Sözün Ezgisi” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme

  6. TDE2.2/10.1“Sözün Ezgisi” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme

  7. TDE2.3/10.1“Sözün Ezgisi” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme

  8. TDE2.4/10.1“Sözün Ezgisi” temasında ele alınan metinlere yönelik okuma sürecini değerlendirebilme

  9. TDE3.1/10.1Belirlenen bir tema çerçevesinde seçtiği şiirlerden oluşan bir şiir dinletisi hazırlama ve sunma sürecini yönetebilme

  10. TDE3.2/10.1Seçtiği şiirleri etkili ve güzel bir biçimde sunmak için şiir dinletisinin içeriğini oluşturabilme

  11. TDE3.3/10.1Seçilen şiirleri etkili ve güzel bir biçimde sunabilmek için kural uygulayabilme

  12. TDE3.4/10.1Gerçekleştirilen şiir dinletisine yönelik süreci değerlendirebilme

  13. TDE4.1/10.1Dinlediği/izlediği metni film şeridi hâline getireceği yazma sürecini yönetebilme

  14. TDE4.2/10.1Dinlediği/izlediği metni film şeridi hâline getireceği yazısına içerik oluşturabilme

  15. TDE4.3/10.1Film şeridi hâline getirdiği yazısını düzenlerken kural uygulayabilme

  16. TDE4.4/10.1Film şeridi hâline getirdiği yazısına yönelik yazma sürecini değerlendirebilme

Anahtar kavramlar

ahenk · anonim · ezgi · gelenek · kurmaca · masal anlatıcısı · masalın bölümleri · olağanüstülük · ritim · sözlü kültür · varyant · yapı unsurları (olay · kişiler · zaman · mekân)

Kaynak: MEB öğretim programı

2. Tema43 ders saati · 16 çıktı

Kelimelerin Ritmi

“Kelimelerin Ritmi” temasında ele alınan edebî türlerden ilki şiirdir. Bu türün Türk dili ve edebiyatındaki gelişiminde, şiir anlayışlarındaki estetik değişimin ritim bağlamındaki yansımalarında kelimelerin uyumu, ahenk ögeleri, söz varlığı vb. unsurların etkisinin belirlenmesi önem arz etmektedir. Bu amaçla tema çerçevesinde tahlil edilen edebî metinlerin estetik yönünün ahenk özelinde değerlendirilmesi amaçlanmaktadır. Ayrıca içerik ile söz varlığı arasındaki uyum göz önünde bulundurularak Türk dili ve edebiyatındaki değişim ve dönüşüme vurgu yapılması hedeflenmektedir. Türk dili ve edebiyatındaki değişim ve dönüşümü yansıtması amacı ile bu tema kapsamında okuma metinleri olarak bir gazel ile Cumhuriyet Dönemi’nden şiir (saf şiir) türünde bir metin incelenir. Gazel metni incelenirken ara metin olarak kaside türünden bir şiir ele alınır. Dinleme/izleme metni olarak tema içeriğine uygun söyleşi türünde çok modlu bir metin ele alınır. Konuşma becerisi kapsamında öğrencilerden iz bırakmış bir şahsiyetin edebî yönünü tanıttıkları bir podcast (sesli blog) hazırlamaları, yazma becerisi kapsamında ise bilgilendirici bir metni edebî metne dönüştürmeleri istenir.

Öğrenme çıktıları

  1. TDE1.1/10.2“Kelimelerin Ritmi” temasında ele alınan metinlerde dinleme/izlemeyi yönetebilme

  2. TDE1.2/10.2“Kelimelerin Ritmi” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme

  3. TDE1.3/10.2“Kelimelerin Ritmi” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme

  4. TDE1.4/10.2“Kelimelerin Ritmi” temasında ele alınan metinlere yönelik dinleme/izleme sürecini değerlendirebilme

  5. TDE2.1/10.2“Kelimelerin Ritmi” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme

  6. TDE2.2/10.2“Kelimelerin Ritmi” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme

  7. TDE2.3/10.2“Kelimelerin Ritmi” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme

    Süreç bileşenleri

    Kapsam sınırı: Yüzyıllar boyunca devam eden köklü divan edebiyatı geleneğinin nasıl meydana geldiğine değinilerek kültürümüze katkıları vurgulanır.

  8. TDE2.4/10.2“Kelimelerin Ritmi” temasında ele alınan metinlere yönelik okuma sürecini değerlendirebilme

  9. TDE3.1/10.2Dilin ritimle ilişkili estetik yönünü kullanarak edebiyat alanında iz bırakmış şahsiyetlerin edebî yönünü yansıtan bir podcast (sesli blog) hazırlama sürecini yönetebilme

    Süreç bileşenleri

    Kapsam sınırı: Ele alınacak iz bırakmış şahsiyetlerin Türkçeye ve Türk edebiyatına katkıları dolayısıyla vefa gösterilmesi gereken kişiler olduğunun farkına varılması sağlanarak sevgi değeri vurgulanır.

  10. TDE3.2/10.2Dilin ritimle ilişkili estetik yönünü kullanarak edebiyat alanında iz bırakmış şahsiyetlerin edebî yönünü yansıtan bir podcast hazırlamak için gerekli içeriği oluşturabilme

  11. TDE3.3/10.2Hazırlanan podcastleri sunarken kural uygulayabilme

  12. TDE3.4/10.2Hazırlanan podcastlere yönelik süreci değerlendirebilme

  13. TDE4.1/10.2Bilgilendirici bir metni edebî metne dönüştüreceği yazma sürecini yönetebilme

  14. TDE4.2/10.2Bilgilendirici bir metni edebî metne dönüştüreceği yazısına içerik oluşturabilme

  15. TDE4.3/10.2Edebî metne dönüştürdüğü yazısında kural uygulayabilme

  16. TDE4.4/10.2Edebî metne dönüştürdüğü yazısına yönelik yazma sürecini değerlendirebilme

Anahtar kavramlar

açık ve örtük ileti · ahenk unsurları · aruz · beyit · gerçeklik · imge · kafiye · ölçü · ritim · sembol (simge)

Kaynak: MEB öğretim programı

3. Tema43 ders saati · 16 çıktı

Dünden Bugüne

Bu temada Türk dili ve edebiyatında dünden bugüne meydana gelen değişim ve dönüşümün incelenen edebî metinler aracılığıyla gösterilmesi amaçlanmaktadır. Bu doğrultuda, edebî metinlerin tarihî süreçte içerik, yapı, üslup vb. konularda nasıl bir değişime uğradığı ve nasıl farklılaştığı ele alınmaktadır. Bu temada okuma metinleri, destan ve mesnevi türlerinden seçilir. Destan incelenirken ara metin olarak halk hikâyesi türü kullanılır. Dinleme/izleme metni olarak da fabl türünde çok modlu bir metinden yararlanılır. İncelenen metinler başka türlerden örneklerle karşılaştırılarak edebî eserlerde meydana gelen değişim ve dönüşümlerle ilgili çıkarımlar yapılır. Edebiyat atölyesinde öğrencinin; tahlil ettiği destandan yola çıkarak Türk destanlarıyla ilgili bir konuşma yapması, dinlediği/izlediği metinden hareketle bir fabl yazması sağlanır.

Öğrenme çıktıları

  1. TDE1.1/10.3“Dünden Bugüne” temasında ele alınan metinlerde dinleme/izlemeyi yönetebilme

  2. TDE1.2/10.3“Dünden Bugüne” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme

    Süreç bileşenleri

    Kapsam sınırı: Örneğin yazarın kaba, kurnaz, bencil ve tembel tiplere çoğunlukla neden yaptırım uyguladığı ve bu çerçevede karakterlere ne ölçüde adil davrandığı yorumlanır ve adalet değeri vurgulanır.

  3. TDE1.3/10.3“Dünden Bugüne” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme

  4. TDE1.4/10.3“Dünden Bugüne” temasında ele alınan metinlere yönelik dinleme/izleme sürecini değerlendirebilme

  5. TDE2.1/10.3“Dünden Bugüne” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme

  6. TDE2.2/10.3“Dünden Bugüne” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme

  7. TDE2.3/10.3“Dünden Bugüne” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme

  8. TDE2.4/10.3“Dünden Bugüne” temasında ele alınan metinlere yönelik okuma sürecini değerlendirebilme

  9. TDE3.1/10.3Türk destanlarıyla ilgili hazırladığı konuşmasında konuşmayı yönetebilme

  10. TDE3.2/10.3Türk destanlarıyla ilgili hazırladığı konuşmasında türe özgü içerik oluşturabilme

  11. TDE3.3/10.3Türk destanlarıyla ilgili hazırladığı konuşmasında kural uygulayabilme

  12. TDE3.4/10.3Türk destanlarıyla ilgili hazırladığı konuşmasına yönelik süreci değerlendirebilme

  13. TDE4.1/10.3Fabl türünün özelliklerine uygun olarak oluşturduğu metinlerde yazmayı yönetebilme

  14. TDE4.2/10.3Fabl türünün özelliklerine uygun olarak oluşturduğu metinlerde içerik oluşturabilme

  15. TDE4.3/10.3Fabl türünün özelliklerine uygun olarak oluşturduğu metinlerde kural uygulayabilme

  16. TDE4.4/10.3Fabl türünün özelliklerine uygun olarak oluşturduğu metinlere yönelik yazma sürecini değerlendirebilme

Anahtar kavramlar

anlatım biçimleri · destan · didaktik üslup · doğal destan · fabl · halk hikâyesi · kurmaca · mesnevi · motif · olağanüstülük · sözlü gelenek · yapma destan

Kaynak: MEB öğretim programı

4. Tema43 ders saati · 16 çıktı

Nesillerin Mirası

Bu temada edebiyatın sosyolojik değişimlere ve bu değişimlerle çağlar boyu kazanılan kültürel birikimin ortaya çıkmasına zemin hazırlaması üzerinde durulmakta ve Türk dili ve edebiyatı tarihinde din, sosyoloji, felsefe, dil ve kültür alanlarında yaşanan değişimlerin edebî türlere yansıması ele alınmaktadır. Öğrencilere nesilden nesile aktarılarak bugüne miras kalan edebî birikimimizle ilgili farkındalık kazandırılması hedeflenmektedir. Bu temada okuma metni olarak Dede Korkut hikâyelerinden bir örnek ve Tanzimat Dönemi’nden bir şiir seçilir, ara metin olarak Servetifünun Dönemi’nden bir roman ve Fecriati Dönemi’nden bir şiir kullanılır. Dinleme/izleme metni olarak Millî Edebiyat Dönemi’nden çok modlu metin özelliği taşıyan bir hikâye ele alınır. Konuşmada öğrencinin tahlil ettiği Dede Korkut hikâyelerinden birini seçerek canlandırması, yazmada ise dinlediği/izlediği Millî Edebiyat Dönemi’ne ait hikâyeyi bir şiir hâline getirebilmesi sağlanır.

Öğrenme çıktıları

  1. TDE1.1/10.4“Nesillerin Mirası” temasında ele alınan metinlerde dinleme/izlemeyi yönetebilme

  2. TDE1.2/10.4“Nesillerin Mirası” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme

  3. TDE1.3/10.4“Nesillerin Mirası” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme

  4. TDE1.4/10.4“Nesillerin Mirası” temasında ele alınan metinlerde dinleme/izleme sürecini değerlendirebilme

  5. TDE2.1/10.4“Nesillerin Mirası” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme

  6. TDE2.2/10.4“Nesillerin Mirası” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme

  7. TDE2.3/10.4“Nesillerin Mirası” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme

  8. TDE2.4/10.4“Nesillerin Mirası” temasında ele alınan metinlere yönelik okuma sürecini değerlendirebilme

  9. TDE3.1/10.4Dede Korkut hikâyelerinden birini canlandırdığı konuşma sürecini yönetebilme

  10. TDE3.2/10.4Dede Korkut hikâyelerinden birini canlandırdığı konuşmasına uygun içerik oluşturabilme

  11. TDE3.3/10.4Dede Korkut hikâyelerinden birini canlandırdığı konuşmasında kural uygulayabilme

  12. TDE3.4/10.4Dede Korkut hikâyelerinden birini canlandırdığı konuşmasına yönelik süreci değerlendirebilme

  13. TDE4.1/10.4Dinleme/izlemede incelediği hikâyeyi şiire dönüştürerek oluşturduğu yazısında yazmayı yönetebilme

  14. TDE4.2/10.4Dinleme/izlemede incelediği hikâyeyi şiire dönüştürerek oluşturduğu yazısında içerik oluşturabilme

  15. TDE4.3/10.4Dinleme/izlemede incelediği hikâyeyi şiire dönüştürerek oluşturduğu yazısında kural uygulayabilme

  16. TDE4.4/10.4Dinleme/izlemede incelediği hikâyeyi şiire dönüştürerek oluşturduğu yazısına yönelik yazma sürecini değerlendirebilme

Anahtar kavramlar

açık ve örtük ileti · değişim · dönem · hikâye · kurmaca · millî bilinç · millî edebiyat · olağanüstülük · roman · sözlü kültür · şiir · yaşantı · yenilik

Kaynak: MEB öğretim programı

2026-2027 yıllık plan sırası

MEB'in Anadolu lisesi taslak çerçeve planı, haftada 5 saat. Okullar planı kendi takvimlerine göre uyarlayabilir.

Eylül3 hafta
  1. 1. hafta14-18 Eylül

    1. Tema: Sözün Ezgisi

    OKUMA • Tema içeriğine uygun bir koşuk • Ara Metin: Tema içeriğine uygun bir ko…

    TDE2.1/10.1

  2. 2. hafta21-25 Eylül

    1. Tema: Sözün Ezgisi

    OKUMA • Tema içeriğine uygun bir koşuk • Ara Metin: Tema içeriğine uygun bir ko…

    TDE2.3/10.1

  3. 3. hafta28 Eylül-2 Ekim

    1. Tema: Sözün Ezgisi

    OKUMA • Tema içeriğine uygun bir koşuk • Ara Metin: Tema içeriğine uygun bir ko…

    TDE2.4/10.1

Ekim4 hafta
  1. 4. hafta5-9 Ekim

    1. Tema: Sözün Ezgisi

    KONUŞMA • Bir şiir dinletisi hazırlayıp sunabilme

    TDE3.1/10.1TDE3.2/10.1

  2. 5. hafta12-16 Ekim

    1. Tema: Sözün Ezgisi

    KONUŞMA • Bir şiir dinletisi hazırlayıp sunabilme

    TDE3.3/10.1

  3. 6. hafta19-23 Ekim

    1. Tema: Sözün Ezgisi

    DİNLEME/İZLEME • Tema içeriğine uygun çok modlu metin (Masal)

    TDE1.1/10.1

  4. 7. hafta26-30 Ekim

    1. Tema: Sözün Ezgisi

    DİNLEME/İZLEME • Tema içeriğine uygun çok modlu metin (Masal) YAZMA • Dinlediği…

    TDE1.3/10.1TDE4.1/10.1

Kasım3 hafta
  1. 8. hafta2-6 Kasım

    1. Tema: Sözün Ezgisi

    YAZMA • Dinlediği masalı film şeridi hâline getirebilme

    TDE4.2/10.1

  2. 9. hafta9-13 Kasım

    1. Tema: Sözün Ezgisi

    YAZMA • Dinlediği masalı film şeridi hâline getirebilme

    TDE4.4/10.1

  3. 10. hafta23-27 Kasım

    2. Tema: Kelimelerin Ritmi

    OKUMA • Tema içeriğine uygun bir gazel • Ara Metin: Tema içeriğine uygun bir ka…

    TDE2.1/10.2

Aralık5 hafta
  1. 11. hafta30 Kasım-4 Aralık

    2. Tema: Kelimelerin Ritmi

    OKUMA • Tema içeriğine uygun bir gazel • Ara Metin: Tema içeriğine uygun bir ka…

    TDE2.3/10.2

  2. 12. hafta7-11 Aralık

    2. Tema: Kelimelerin Ritmi

    OKUMA • Tema içeriğine uygun bir gazel • Ara Metin: Tema içeriğine uygun bir ka…

    TDE2.4/10.2

  3. 13. hafta14-18 Aralık

    2. Tema: Kelimelerin Ritmi

    YAZMA • Bilgilendirici bir metni edebî metne dönüştürebilme

    TDE4.1/10.2

  4. 14. hafta21-25 Aralık

    2. Tema: Kelimelerin Ritmi

    YAZMA • Bilgilendirici bir metni edebî metne dönüştürebilme

    TDE4.3/10.2

  5. 15. hafta28 Aralık -1Ocak

    2. Tema: Kelimelerin Ritmi

    DİNLEME/İZLEME • Tema içeriğine uygun çok modlu metin (Söyleşi)

    TDE1.1/10.2

Ocak3 hafta
  1. 16. hafta4-8 Ocak

    2. Tema: Kelimelerin Ritmi

    DİNLEME/ İZLEME • Tema içeriğine uygun çok modlu metin (Söyleşi) KONUŞMA • İz b…

    TDE1.3/10.2TDE3.1/10.2

  2. 17. hafta11-15 Ocak

    2. Tema: Kelimelerin Ritmi

    KONUŞMA • İz bırakmış şahsiyetlerin edebî yönünü tanıttığı bir podcast hazırlay…

    TDE3.2/10.2TDE3.3/10.2TDE3.4/10.2

  3. 18. hafta18-22 Ocak

Şubat3 hafta
  1. 19. hafta8-12 Şubat

    3. Tema: Dünden Bugüne

    OKUMA • Tema içeriğine uygun bir destan • Ara Metin: Tema içeriğine uygun bir h…

    TDE2.1/10.3

  2. 20. hafta15-19 Şubat

    3. Tema: Dünden Bugüne

    OKUMA • Tema içeriğine uygun bir destan • Ara Metin: Tema içeriğine uygun bir h…

    TDE2.3/10.3

  3. 21. hafta22-26 Şubat

    3. Tema: Dünden Bugüne

    OKUMA • Tema içeriğine uygun bir destan • Ara Metin: Tema içeriğine uygun bir h…

    TDE2.4/10.3

Mart4 hafta
  1. 22. hafta1-5 Mart

    3. Tema: Dünden Bugüne

    KONUŞMA • Türk destanlarıyla ilgili bir sunum yapabilme

    TDE3.1/10.3

  2. 23. hafta15-19 Mart

    3. Tema: Dünden Bugüne

    KONUŞMA • Türk destanlarıyla ilgili bir sunum yapabilme

    TDE3.3/10.3

  3. 24. hafta22-26 Mart

    3. Tema: Dünden Bugüne

    DİNLEME / İZLEME • Tema içeriğine uygun çok modlu metin (Fabl)

    TDE1.1/10.3

  4. 25. hafta29 Mart-2 Nisan

    3. Tema: Dünden Bugüne

    DİNLEME / İZLEME • Tema içeriğine uygun çok modlu metin (Fabl) YAZMA • Temaya u…

    TDE1.3/10.3TDE4.1/10.3

Nisan4 hafta
  1. 26. hafta5-9 Nisan

    3. Tema: Dünden Bugüne

    YAZMA • Temaya uygun bir fabl yazabilme

    TDE4.2/10.3TDE4.3/10.3

  2. 27. hafta12-16 Nisan

    3. Tema: Dünden Bugüne

    YAZMA • Temaya uygun bir fabl yazabilme

    TDE4.4/10.3

  3. 28. hafta19-23 Nisan

    4. Tema: Nesillerin Mirası

    OKUMA • Dede Korkut hikâyeleri • Tema içeriğine uygun bir şiir (Tanzimat Dönemi…

    TDE2.1/10.4

  4. 29. hafta26-30 Nisan

    4. Tema: Nesillerin Mirası

    OKUMA • Dede Korkut hikâyeleri • Tema içeriğine uygun bir şiir (Tanzimat Dönemi…

    TDE2.3/10.4

Mayıs4 hafta
  1. 30. hafta3-7 Mayıs

    4. Tema: Nesillerin Mirası

    OKUMA • Dede Korkut hikâyeleri • Tema içeriğine uygun bir şiir (Tanzimat Dönemi…

    TDE2.4/10.4

  2. 31. hafta10-14 Mayıs

    4. Tema: Nesillerin Mirası

    KONUŞMA • Dede Korkut hikâyelerinden birini seçip canlandırabilme

    TDE3.1/10.4

  3. 32. hafta17-21 Mayıs

    4. Tema: Nesillerin Mirası

    KONUŞMA • Dede Korkut hikâyelerinden birini seçip canlandırabilme

    TDE3.3/10.4

  4. 33. hafta24-28 Mayıs

    4. Tema: Nesillerin Mirası

    DİNLEME / İZLEME • Tema içeriğine uygun çok modlu metin (Hikâye-Millî Edebiyat …

    TDE1.1/10.4

Haziran3 hafta
  1. 34. hafta31 Mayıs-4 Haziran

    4. Tema: Nesillerin Mirası

    DİNLEME / İZLEME • Tema içeriğine uygun çok modlu metin (Hikâye-Millî Edebiyat …

    TDE1.3/10.4TDE4.1/10.4

  2. 35. hafta7-11 Haziran

    4. Tema: Nesillerin Mirası

    YAZMA • Dinlediği hikâyeyi şiir hâline getirebilme

    TDE4.2/10.4TDE4.3/10.4

  3. 36. hafta14-18 Haziran

    4. Tema: Nesillerin Mirası

    YAZMA • Dinlediği hikâyeyi şiir hâline getirebilme

    TDE4.4/10.4

  4. 37. hafta21-25 Haziran

    Sosyal Etkinlik

Kaynak: MEB taslak çerçeve planları

Eski programdan farklar

MEB ders kitaplarını ve programı eski programla karşılaştırdık. YKS'de hâlâ sorulan ama kitapta olmayan başlıkları ayrıca çalışmak gerekir.

  • Her temada iki dönem yan yana

    Dört temada da farklı dönemlerden metinler karşılaştırılır; kitabın ana düşüncesi değişim ve süreklilik. Örnekler: koşuk ile koşma, gazel ile kaside, Dede Korkut ile Servetifünun romanı.

  • Dönemler tür örneği olarak geçer

    İslamiyet öncesi, divan, halk edebiyatı ve Tanzimat–Millî Edebiyat dönemleri ayrı konu olarak değil, metin ve bilgi görseli olarak verilir. Dönemlerin tanımı kısa bir bilgi görselinde toplanır.

  • Kitapta ayrı işlenmeyen başlıklar

    Divan nesri, divan edebiyatında akımlar, halk hikâyesinin ayrıntısı ve edebî akımlar kitapta yok. YKS'de sorulmaya devam ettikleri için konu sayfalarında durur.

  • Orhun Abideleri 11. sınıf kitabında

    10. sınıfta İslamiyet öncesinden koşuk, sav, sagu ve destan okunur; Orhun Abideleri metni 11. sınıftadır. Kutadgu Bilig ve Dîvânu Lugâti't-Türk yalnız bir metin parçası ve haritayla geçer.

  • Dil bilgisi etkinlikle çalışılır

    İsim ve sıfat, zamir–edat–bağlaç–ünlem, zarf ve fiil sırayla dört temaya dağılır. Kural anlatımı yoktur; öğrenci tabloları metinden doldurur.

  • Tanzimat için iki ayrı tarih

    Kitap Tanzimat edebiyatını 1860'tan başlatır; Tanzimat Fermanı ise 1839'dur. İkisi karıştırılmamalı.

Sık sorulan sorular

2026-2027 10. sınıf türk dili ve edebiyatı konuları nelerdir?

Maarif modelinde 10. sınıf türk dili ve edebiyatı 4 temadan oluşur: Sözün Ezgisi, Kelimelerin Ritmi, Dünden Bugüne ve Nesillerin Mirası. 10. sınıfın temaları Sözün Ezgisi, Kelimelerin Ritmi, Dünden Bugüne ve Nesillerin Mirası'dır. Bu temalarda koşuk, koşma, türkü ve masal; gazel, kaside ve saf şiir; destan, mesnevi ve fabl; Dede Korkut hikâyesi, Tanzimat şiiri ve Millî Edebiyat hikâyesi okunur. Dil bilgisi tarafında isim, sıfat, zamir, edat, bağlaç, zarf ve fiil çalışılır.

10. Sınıf türk dili ve edebiyatı dersinde kaç öğrenme çıktısı var, haftada kaç saat?

Programda 64 öğrenme çıktısı ve toplam 172 ders saati var. 2026-2027 Anadolu lisesi yıllık planında ders haftada 5 saat.

Maarif modelinde 10. sınıf türk dili ve edebiyatı eski programdan nasıl farklı?

Her temada iki dönem yan yana: Dört temada da farklı dönemlerden metinler karşılaştırılır; kitabın ana düşüncesi değişim ve süreklilik. Örnekler: koşuk ile koşma, gazel ile kaside, Dede Korkut ile Servetifünun romanı. Dönemler tür örneği olarak geçer: İslamiyet öncesi, divan, halk edebiyatı ve Tanzimat–Millî Edebiyat dönemleri ayrı konu olarak değil, metin ve bilgi görseli olarak verilir. Dönemlerin tanımı kısa bir bilgi görselinde toplanır. Kitapta ayrı işlenmeyen başlıklar: Divan nesri, divan edebiyatında akımlar, halk hikâyesinin ayrıntısı ve edebî akımlar kitapta yok. YKS'de sorulmaya devam ettikleri için konu sayfalarında durur.

10. Sınıf türk dili ve edebiyatı konuları YKS'de çıkar mı?

Evet. Bu sayfadaki ünitelerle eşlenen 22 konu, ÖSYM'nin son beş sınavında TYT'de yılda ortalama 0,8 ve AYT'de 15,6 soru getirdi. Ünitelerin altında her konunun ayrı ağırlığı yazıyor. Ders kitabında olmayan bazı alt başlıklar YKS'de sorulmaya devam ediyor; bunlar "eski programdan farklar" bölümünde.

Öğrenme çıktıları ve süreç bileşenleri MEB Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli öğretim programlarından (22 Ekim 2026 tarihinde alındı) resmî ifadeleriyle aktarıldı. Özetler, farklar ve konu eşlemeleri Eğitim Koçu'nun MEB ders kitaplarını incelemesine dayanır.